Κεντρικό άρθρο της εφημερίδας Εστία στις 17 Αυγούστου 2013

Προσκρούει σε τρείς διατάξεις του Συντάγματος

Το θέμα των ημερών είναι οι φόροι. Οι περισσότεροι πολίτες έχουν υποβάλει τις φορολογικές τους δηλώσεις και, είτε έχουν λάβει τα εκκαθαριστικά τους, είτε έχουν πληροφορηθή τα ποσά του φόρου εισοδήματος που καλούνται να πληρώσουν εφέτος. Αλλά παράλληλα, χιλιάδες πολίτες έχουν λάβει – ηλεκτρονικά – τα εκκαθαριστικά του Φόρου Ακίνητης Περιουσίας για τα έτη 2011 και 2012, τον οποίο καλούνται να πληρώσουν σε επτά δόσεις μέχρι το τέλος Φεβρουαρίου. Οι περισσότεροι βρίσκονται σε απόγνωση. Διότι απλούστατα, αδυνατούν να πληρώσουν τόσους φόρους.

Η «Εστία» έχει ήδη χαρακτηρίσει αυτό που γίνεται με τον φόρο ακινήτων ως «καταλήστευση» των φορολογουμένων. Διότι ο φόρος αυτός επιβάλλεται ανεξαρτήτως του αν υπάρχη εισόδημα και, το κυριώτερο, επί πλασματικών αξιών. Επομένως επί ανυπάρκτου φορολογητέας ύλης. Οι τιμές των ακινήτων έχουν καταρρεύσει. Αλλά οι ιδιοκτήτες τους καλούνται σήμερα να πληρώσουν αναδρομικώς τους φόρους για τα έτη 2011 και 2012 επί τη βάσει των αντικειμενικών αξιών που είχαν προσδιορισθή το έτος 2007, όταν οι τιμές των ακινήτων ήταν ακόμη στα ύψη. Και δοθέντος ότι οι συντελεστές φορολογίας είναι πολύ υψηλοί και ο φόρος αυξάνεται γεωμετρικώς, ανάλογα με την αντικειμενική αξία της συνολικής ακινήτου περιουσίας του φορολογουμένου, σε πολλές περιπτώσεις ο φόρος ισοδυναμεί με δήμευση περιουσίας.

Τα ανωτέρω απαγορεύονται ρητώς από το Σύνταγμα.

Για τρείς λόγους:

• Πρώτον, διότι το Σύνταγμα ορίζει ότι η ιδιοκτησία προστατεύεται από το κράτος. Το άρθρο 17 αναφέρει:

«Η ιδιοκτησία τελεί υπό την προστασία του Κράτους. Κανένας δεν στερείται την ιδιοκτησία του, παρά μόνο για δημόσια ωφέλεια που έχει αποδειχθεί με τον προσήκοντα τρόπο, όταν και όπως ο νόμος ορίζει και πάντοτε αφού προηγηθεί πλήρης αποζημίωση, που να ανταποκρίνεται στην αξία την οποία είχε το απαλλοτριούμενο κατά το χρόνο συζήτησης στο δικαστήριο».

Δηλαδή ενώ ακόμη και σε περιπτώσεις αναγκαστικής απαλλοτριώσεως, το κράτος είναι υποχρεωμένο να αποζημίωση τον ιδιοκτήτη βάσει της αξίας της περιουσίας του κατά τον χρόνο που αποφασίσθηκε η απολλοτρίωσις, εδώ ο φόρος ακινήτων επεβλήθη τα έτη 2011 και 2012, αλλά ίσχυσαν οι αξίες του έτους 2007. Και λόγω της καταρρεύσεως των τιμών, σε αρκετές περιπτώσεις η φορολογητέα αξία μπορεί να είναι ακόμη και υπερδιπλάσια της πραγματικής κατά τον χρόνο επιβολής του φόρου. Αν αυτό δεν είναι δήμευσις, κατά παραβίαση του ως άνω άρθρου 17 του Συντάγματος, τότε τι είναι;

• Δεύτερον, διότι το Σύνταγμα επιτάσσει την αναλογικότητα της φορολογίας. Στο άρθρο 4, παρ. 5 ορίζει:

«Οι Έλληνες πολίτες συνεισφέρουν χωρίς διακρίσεις στα δημόσια βάρη, ανάλογα με τις δυνάμεις τους».

Εν προκειμένω, το «ανάλογα με τις δυνάμεις τους» έχει γίνει κουρελόχαρτο. Διότι όταν στην μία ιδιοκτησία η αντικειμενική αξία υπολείπεται της πραγματικής και στην άλλη είναι υπερδιπλάσια της πραγματικής, έχει χαθή κάθε έννοια αναλογικότητας. Και ακόμη: Όταν φοροδιαφεύγει το 1/3 του εθνικού εισοδήματος, είναι αδιανόητο να επιβαρύνονται με τόσο υψηλή φορολογία ιδιοκτήτες ακινήτων που μπορεί να μην έχουν καθόλου εισόδημα.

• Τρίτον, διότι το Σύνταγμα απαγορεύει την αναδρομική επιβολή φορολογίας. Στο άρθρο 78, παρ. 2 ορίζει:

«Φόρος ή άλλο οποιοδήποτε οικονομικό βάρος δεν μπορεί να επιβληθεί με νόμο που εκτείνεται πέρα από το οικονομικό έτος το προηγούμενο εκείνου κατά το οποίο επιβλήθηκε».

   Στην προκειμένη περίπτωση η επιβολή του ΦΑΠ καθ’ εαυτήν, δεν είναι αναδρομική. Αλλά το γεγονός ότι οι φορολογούμενοι καλούνται να πληρώσουν στα τέλη του έτους 2013 τον ΦΑΠ των ετών 2011 και 2012, σε συνδυασμό και με την εν τω μεταξύ επελθούσα κατάρρευση των αξιών επί των οποίων προσδιορίζεται η φορολογητέα ύλη, ασφαλώς συνιστά αναδρομική φορολόγηση την οποία θέλει να αποφύγη το άρθρο 78 του Συντάγματος. Επομένως η όλη μεθόδευσις της επιβολής και εισπράξεως του ΦΑΠ ελέγχεται και ως προς την αναδρομικότητα της.

Ομολογουμένως προκαλεί εντύπωση ότι ενώ συμβαίνουν όλα αυτά με τον ΦΑΠ, δεν υπάρχει καμία επίσημη αντίδρασις. Άραγε είναι λογικό να δημεύονται περιουσίες, να πληρώνουν κάποιοι υπέρογκους φόρους ενώ κάποιοι άλλοι φοροδιαφεύγουν και να φορολογούνται οι ιδιοκτήτες ακινήτων το 2013 επί της αξίας που είχε η περιουσία τους το έτος 2007; Άραγε τόσο πολύ έχουμε εκφύγει από έννοια του Κράτους Δικαίου, ώστε να μην συγκινείται κανείς για την βάναυση κατάλυση του;