Γράφει ο Κώστας Χριστίδης

Δημοσιεύθηκε στην Εστία στις 10 Οκτωβρίου 2014

Atlas Shrugged

Οι πιο εφιαλτικές σελίδες του George Orwell έχουν αρχίσει να γίνονται πραγματικότητα. Κατ’ αρχάς, η οικονομική εξουθένωση της μεσαίας τάξης συνεχίζεται ακάθεκτη. Πριν από 20 περίπου μήνες είχαμε σημειώσει στην «Εστία» (08.02.13) ότι «αυτό που μέχρι στιγμής συμβαίνει είναι η διατήρηση σχεδόν ανέπαφου του υπερτροφικού και γραφειοκρατικού κράτους και η αρκετά αποδοτική προσπάθεια των ωφελούμενων (δηλαδή, των πάσης φύσεως κρατικοδίαιτων και των προνομιούχων του δημόσιου τομέα) να στρέψουν την προσοχή σε βάρος κάποιων “μεγαλοφοροφυγάδων”, εντός ή εκτός διαφόρων “λιστών”. Και επειδή οι μεγαλοφοροφυγάδες δεν είναι τόσοι πολλοί, ώστε ακόμη και με τον πλήρη εντοπισμό τους να δημιουργηθούν επαρκή φορολογικά έσοδα, η χρησιμότητά τους περιορίζεται κατά βάση στην εξεύρεση αποδιοπομπαίων τράγων και δημιουργίας εντυπώσεων, ενώ η πραγματική και δυσβάστακτη επιβάρυνση πέφτει στα συνήθη πολυάριθμα υποζύγια, αυτούς που απαρτίζουν την μεσαία τάξη».

Κατά το διαρρεύσαν διάστημα η υπερ-φορολόγηση συνεχίσθηκε και εντάθηκε. Το απειλούμενο κατά τινας «κούρεμα» των καταθέσεων έχει σε σημαντικό βαθμό επέλθει, καθόσον οι περισσότεροι χρησιμοποιούν τις οικονομίες μίας ζωής για να μπορέσουν να αντεπεξέλθουν στις φορολογικές υποχρεώσεις τους. Καθ’ όν χρόνο τα πάσης φύσεως εισοδήματα μειώνονται, η ακίνητη περιουσία απαξιώνεται και η ανεργία παραμένει λίαν υψηλή, οι πληρωμές για φόρους διαδέχονται η μία την άλλη, φόροι εισοδήματος (συχνά ανύπαρκτα πλην τεκμαιρόμενα), χαράτσια, εισφορές αλληλεγγύης, φόροι πολυτελούς διαβίωσης, ΦΠΑ, ΕΝΦΙΑ, δημοτικά τέλη, ασφαλιστικές εισφορές κ.λπ., κ.λπ., οδηγώντας κατά τρόπο μαθηματικά προδιαγεγραμμένο την οικονομία σε ύφεση (tax-induced recession).

Δεν είναι, όμως, μόνον ο οικονομικός στραγγαλισμός. Είναι και η προσβολή θεμελιωδών δικαιωμάτων που κατοχυρώνει το Σύνταγμα, όπως: ο σεβασμός της αξίας του ανθρώπου (άρθρο 2, παρ. 1), η ελεύθερη ανάπτυξη της προσωπικότητας (άρθρο 5, παρ. 1), το απαραβίαστο της ιδιωτικής και οικογενειακής ζωής (άρθρο 9, παρ. 1). Τα δικαιώματα αυτά θίγονται όταν ο φορολογούμενος καλείται να δηλώσει – ακόμη και μετά από ανώνυμες καταγγελίες, που ήδη ανέρχονται σε 400 περίπου, ημερησίως – από ποιούς φιλοξενήθηκε και για ποιά χρονικά διαστήματα, εάν κατέβαλε εισφορές σε συλλόγους ή οργανώσεις, αν κατείχε μετρητά σε νομίσματα κάθε μορφής για κάθε ελεγχόμενη χρήση (σε βάθος δεκαετίας !) κ.ο.κ. Τέτοιοι έλεγχοι ήδη μπορεί να διενεργούνται κατ’ εφαρμογή της υπ’ αρ. 1077357/ 10.05.13 απόφασης του υφυπουργού Οικονομικών.

Αξίζει στο σημείο αυτό να γίνουν τρεις επισημάνσεις: Πρώτον, η δυνατότητα προσφυγής στα διοικητικά δικαστήρια έχει περιορισθεί δραστικά, εφόσον προϋποθέτει προκαταβολή του 50% των βεβαιωμένων φόρων, προστίμων και προσαυξήσεων (αντί του 10% που ίσχυε παλαιότερα). Δεύτερον, εάν κάποιος θεωρεί ότι σήμερα οι φορολογικές αρχές κάνουν, σε γενικές γραμμές, συνετή χρήση των δυνατοτήτων που τούς παρέχουν οι φορολογικοί νόμοι «τελευταίας εσοδείας», (μεταξύ των οποίων και η δυνατότητα κατάσχεσης τραπεζικών καταθέσεων χωρίς προειδοποίηση) ας αναλογισθεί πως μπορεί να χρησιμοποιηθούν οι δυνατότητες αυτές στο μέλλον … Και, τρίτον, ας σκεφθούν οι πάντες, τι κίνδυνοι γεννώνται για την απώλεια κάθε έννοιας προσωπικής ζωής, ακόμη και για ορισμένες ατομικές ελευθερίες, από την ηλεκτρονική παρακολούθηση που θα καθίσταται ολοένα ευχερέστερη ως αποτέλεσμα των τεχνολογικών εξελίξεων. Ο Μεγάλος Αδελφός θα είναι πανταχού παρών.

Στο Προσχέδιο του Προϋπολογισμού έτους 2015 που κατετέθη στην Βουλή την 6η Οκτωβρίου 2014 προβλέπονται ορισμένες φορο-ελαφρύνσεις, κυρίως αυτές που είχαν εξαγγελθεί από τον Πρωθυπουργό στην Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης τον Σεπτέμβριο. Αν και καλοδεχούμενες, οι φορο-ελαφρύνσεις αυτές είναι όψιμες και ανεπαρκείς. Δεν μπορούν να αλλάξουν την πτώση του βιοτικού επιπέδου και την τεράστια πίεση που υφίσταται ένας διαρκώς αυξανόμενος αριθμός εκατομμυρίων πολιτών, όπως προκύπτει από τον κατά μήνα διογκούμενο αριθμό όσων υπέχουν ληξιπρόθεσμες οφειλές σε εφορίες, ασφαλιστικά ταμεία, ΔΕΚΟ, τράπεζες και αλλού. Υπάρχει, όμως, η Τρόϊκα, μπορεί να αντιλέξει κάποιος, που δεν επιτρέπει μεγαλύτερη γενναιοδωρία. Ας ενθυμηθούμε, ωστόσο, ότι η Τρόϊκα αρχικά είχε ζητήσει η δημοσιονομική εξυγίανση να επέλθει κατά τα 2/3 διά μειώσεως δαπανών και κατά το 1/3 διά αυξήσεως φόρων. Ατυχώς, η τότε μονοκομματική κυβέρνηση ΠΑΣΟΚ (το οποίο εξακολουθεί να παραπονείται ότι φέρει «μεγαλύτερο κόστος από ό,τι του αναλογεί») έπραξε ακριβώς το αντίθετο και, εξ ίσου ατυχώς, οι επόμενες κυβερνήσεις με κορμό την Νέα Δημοκρατία συνέχισαν την ίδια πορεία. Ακόμη και σήμερα που εξαγγέλλονται κάποιες δειλές φορο-ελαφρύνσεις, τα αρμόδια όργανα του Υπουργείου Οικονομικών φροντίζουν να εξουδετερώσουν τις όποιες θετικές εντυπώσεις με εγκύκλιο κατά την οποία από το 2015 θα φορολογούνται εταιρικές παροχές σε είδος, όπως δωροεπιταγές, εργοδοτικές συνδρομές για παιδικούς σταθμούς, ιατρικά έξοδα κ.λπ.

Οι εξελίξεις στο φορολογικό μέτωπο αναδεικνύουν την επιτακτική ανάγκη να τεθούν συνταγματικοί δημοσιονομικοί κανόνες πού θα δυσχεραίνουν την σήμερα ανεμπόδιστη δυνατότητα των κυβερνήσεων να ανατρέπουν με αυθαίρετες φορολογίες την οικονομική κατάσταση των δυστυχών υπηκόων τους, να εξουδετερώνουν τις προσπάθειες μίας ολόκληρης ζωής και να τους οδηγούν σε απόγνωση.

Μία ενδεχόμενη κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ είναι πιθανόν, με χρήση του υπάρχοντος νομοθετικού οπλοστασίου, «καταλλήλως» συμπληρωμένου, αλλά και των σημερινών και μελλουσών τεχνολογικών εξελίξεων, να ολοκληρώσει το έργο εξανδραποδισμού των φορολογουμένων με ταχείς ρυθμούς.

 

kchristidis@hotmail.com